نقد و بررسی فیلم خط فرضی در سی و نهمین جشنواره فیلم فجر | رنج و زخم

از جمله نکات قابل توجه در جشنواره فجر امسال، حضور پررنگ فیلمسازان زن است که هرکدام به نوعی می‌توانند جزو مدعیان و چهره‌های این دوره باشند. یکی از این زنان، فرنوش صمدی است که در سال‌های گذشته با ساختن فیلم‌های کوتاه و حضور در جشنواره‌های معتبر جهانی به شهرت رسیده و حالا با خط فرضی (اولین فیلم بلندش) در رقابت اصلی جشنواره فجر ۹۹ حاضر شده؛ برای اطلاعات بیشتر با فیلیمو شات همراه باشید.


عوامل فیلم سینمایی خط فرضی

نویسنده و کارگردان: فرنوش صمدی تهیه‌کننده: علی مصفا مدیر فیلمبرداری: مسعود سلامی تدوین: میثم مولایی موسیقی: پیمان یزدانیان، بازیگران: سحر دولتشاهی، پژمان جمشیدی، حسن پورشیرازی، آزیتا حاجیان، امیررضا رنجبران، صدف عسگری، محمد حیدری‌ و بازیگر خردسال: آیلین جاهد.


همه چیز درباره جشنواره فیلم فجر ۹۹ 


فیلم خط فرضی، که چند نمایش خارجی در جشنواره‌های تورنتو و وایادولید را هم تجربه کرده، داستان یک بحران دردناک در خانواده‌ای از طبقه متوسط را روایت می‌کند که این حادثه پیش‌بینی‌نشده همه چیز را تا مرز فروپاشی پیش می‌برد. ایده‌ مرکزی فیلم خط فرضی نه فقط از فیلم‌های کوتاه قبلی صمدی دور نیست بلکه با رویکرد رایج سینمای اجتماعی در دهه گذشته هم تفاوت چندانی ندارد، البته که برخلاف آثار مهم چند سال اخیر، از پایین شهر فاصله گرفته و به سراغ شخصیت‌هایی متعلق به طبقه متوسط و دغدغه‌های آن‌ها رفته است.
همیشه درباره فیلم‌های صمدی و دیگر نام‌های فعال در حوزه فیلم کوتاه و سینمای آلترناتیو ایران که آثارشان خارج از ایران با استقبال در جشنواره‌ها روبه‌رو شده، این انتقاد جدی وجود دارد که مدل فیلمسازی آن‌ها از نوعی نگاه ژورنالیستی به معضلات و تابوهای اجتماعی در ایران کنونی می‌آید و سینما نسبت به نمایش دغدغه‌ها و مسائل حساسیت‌برانگیز در درجه دوم اهمیت قرار می‌گیرد. حال فیلم خط فرضی به عنوان یک فیلم بلند فرصت خوبی را فراهم آورده برای بررسی دقیق‌تر کار صمدی در مقام یک فیلمساز و بازنگری درباره نقدها و تحلیل‌های قبلی.
اگر از منظر مضمون به سراغ فیلم خط فرضی برویم، داستان اصلی و خرده‌داستان‌ها نهایتا همه به بحث حقوق اجتماعی زنان در ایران امروز می‌رسد و در بحث ساختار و پرداخت سینمایی هم با یکی دیگر از فیلم‌های متعلق به جریان سینمایی پس از اصغر فرهادی سروکار داریم که موقعیت دراماتیک بحرانی، تنش شخصیت‌ها در واکنش به این بحران و آشکار شدن اطلاعات پنهان‌مانده از تماشاگر به شاخصه‌های اصلی آن تبدیل شده است. این مدل سینما در سال‌های اخیر همیشه محل بحث و جدل منتقدان بوده و به همان اندازه که طرفدار دارد، بسیاری هم ضد آن موضع گرفته‌اند. فیلم خط فرضی هم احتمالا به سرنوشتی مشابه در جشنواره دچار می‌شود و واکنش‌هایی از دو طیف را به همراه خواهد داشت.


تمرکزی عمیق بر فیلم چهارشنبه سوری اصغر فرهادی

همه می ‌دانند اصغر فرهادی؛ چیزهایی هست که نمی‌دانی!


به غیر از تم و مضمون، آنچه که در فیلم خط فرضی بیشتر به چشم خواهد آمد، حضور بازیگران است که اجراهایی قبل قبولی و در بعضی موارد غیرمنتظره‌ای دارند و هم‌چنین سلیقه‌ بصری جاری در فیلم که با وجود فضاهای تکراری و بارها دیده‌شده در سینمای ایران، مانند دادگاه، مدرسه و… باز هم به چشم می‌آید.
خط فرضی فیلمی است که در بسیاری از لحظات آگاهانه سعی در برآشفتن مخاطب دارد و باید دید که این تلاش تا چه حد جواب می‌دهد و موقعیت‌هایی که برای پیش‌برد داستان خود کنار هم چیده، چقدر قابل باور و ملموس خواهد بود.

سحر دولتشاهی در نمایی از فیلم خط فرضی

اسامی برندگان سی و نهمین جشنواره فجر ۹۹


واکنش منتقدان به فیلم خط فرضی

روندی که فرنوش صمدی با فیلم‌های کوتاه خود آغاز کرده بود و موجب شهرت او در میان علاقه‌مندان و منتقدان سینما شده بود، با اولین تجربه کارگردانی‌اش در عرصه فیلم بلند ادامه پیدا نمی‌کند. خط فرضی در نگاه اول کاملا تحت تاثیر سینمای اصغر فرهادی و دیگر سینماگران مقلد او قرار می‌گیرد و از این نظر تماشاگر آشنا به چنین فیلم‌هایی، خیلی زود الگو و مسیر قصه را حدس می‌زند.


همه چیز درباره فیلم یدو + نقد و بررسی


با وجود بازی‌های قابل قبول و در اکثر لحظات اجرای خوب صحنه‌ها، بیننده به دلیل اینکه توجیه منطقی رفتار شخصیت‌ها را درک نمی‌کند، از نظر عاطفی نیز نمی‌نواند به شخصیت‌ها نزدیک شود و با پیشرفت داستان و افزایش تنش در لحظه‌ها، فیلم به اندازه‌ای که تصور می‌کند در تاثیرگذاری بر مخاطب موفق نیست و به مصالح داستانی و پرداخت بیشتری نیاز دارد.

البته در مجموع خط فرضی، در مقایسه با دیگر آثار جشنواره، فیلم قابل قبولی است که از نظر  مخاطب و منتقد  حداقل‌ها را دارد اما انتظارات بالایی را که نسب به فرنوش صمدی وجود داشت، برآورده نمی‌کند. با توجه به اعلام قبلی مبنی بر کنار گذاشتن خط فرضی و تی تی به دلیل حضور در جشنواره‌های بین‌المللی، احتمالا بیشترین شانس فیلم برای نامزدی در جشنواره امسال به بازی‌های آن برمی‌گردد.

جلسه پرسش و پاسخ فیلم خط فرضی


همه چیز درباره فیلم گیجگاه + نقد و بررسی

همه چیز درباره فیلم تی تی + نقد و بررسی


شاید برایتان جالب باشد

نظر شما چیست؟

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.