نقد فیلم «شبه‌جزیره»؛ یان سنگ هو، با قسمت جدید «قطار بوسان» بازگشته است

یان سنگ هو، چهار سال پس از اکران فیلم معروفش، «قطار بوسان» (با عنوان اصلی Train to Busan)، حالا با قسمت دوم این فیلم مهیج، به نام «شبه‌جزیره» (با عنوان اصلی Peninsula)، به دنیای سینما بازگشته است.
در تهیۀ لیستی از فیلم‌های مهیج و پر از زامبی، آیا ‌کسی هست که به فیلم معروف «قطار بوسان» اشاره نکند؟
با فیلیمو شات همراه باشید تا نگاهی داشته باشیم به فیلم «شبه جزیره».


زمانی‌که این فیلم در سال ۲۰۱۶ اکران شد، منتقدان و مخاطبان بسیاری را غافلگیر کرد و البته باید گفت این موضوع دور از انتظار نبود؛ زیرا این اثر هم داستانی سرزنده داشت و هم اشاره‌ای آشنا به داستان‌هایی می‌کرد که‌ آینده‌ای نگران از حضور زامبی‌ها را ترسیم می‌کردند. از سوی دیگر، به کمک کارگردانش (که البته در تیم نویسندگان هم حضور داشته است) مملو از صحنه‌های ترسناک و چندش‌آور بود که از فوران خون گرفته تا بیرون‌ریختن امعاواحشا را در بر می‌گرفت. درنهایت، این المان‌ها موجب شدند که فیلم «قطار بوسان» با چیزی حدود ۱۰۰ میلیون دلار سود، اکرانش را در سینماها به اتمام برساند. با توجه به موضوع جذاب فیلم و سود چشمگیر آن، ساخت قسمت دوم اجتناب‌ناپذیر بود.

اما فیلم «شبه جزیره» با وجود صحنه‌های هیجان‌انگیز، ترسناک و البته نورپردازی خلاقانه‌اش، با بسیاری از فیلم‌های این ژانر هم‌رنگ‌شده و نوآوری را از دست داده است.
یان هنرمندی است که فعالیت هنری‌اش را با ساختن انیمیشن‌ در ژانر طنز منتقدانه شروع کرد. انیمیشن «پادشاه خوک‌ها» (با عنوان اصلی The King of Pigs)، یکی از اولین آثار اوست و دربارۀ حس خشونت ساخته شده است. با توجه به آثار اخیر یان، او به‌خوبی فهمیده که چگونه باید در سینما، مخاطبان را میخکوب داستان و فیلم کند.

نمایی از فیلم شبه جزیره

استراتژی‌های بهداشتی کرۀ جنوبی، در دوران شیوع ویروس کرونا و توفان بیماری، منجر به کاهش گستردۀ بیماری شد، اما حتی با وجود فاصله‌گذاری اجتماعی و رعایت دیگر پروتکل‌ها، فیلم «شبه جزیره» در نخستین روز اکرانش در ماه جولای، فروشی ۱۳ میلیون‌دلاری را از سر گذراند. اگر فروش این فیلم همین روند را حفظ کند، احتمالاً با اکران در دیگر کشور‌ها، در مجموع می‌تواند سودی مناسب به دست آورد. (شایان ذکر است سود این فیلم تاکنون ۳۲ میلیون دلار بوده است.)
البته باید ببینیم آیا جذابیت این فیلم تا حدی پیش خواهد رفت که مخاطبان تنبل و خانه‌نشین را از جا بلند کند و به سینماها بکشاند؟ احتمالاً مخاطبان هنگ‌کنگی به دلیل تصاویر جذابی که فیلم از شهر ارائه می‌کند و البته حضور شخصیت‌هایی که با زبان کانتونی حرف می‌زنند، بیشتر جذب فیلم «شبه جزیره» شوند.

فیلم «شبه جزیره»، پس از گذشت چهار سال از اکران و انتشار «قطار بوسان»، با قهرمانی جدید به نام جونگ سئوک (با بازی گانگ دونگ ون) به عرصۀ سینماها بازگشته است. داستان فیلمِ اول دربارۀ درگیری کرۀ جنوبی با ویروسی ناشناخته بود که مردم را به زامبی تبدیل می‌کرد. حال فیلم «شبه‌جزیره» با محوریت سربازی به نام جونگ سئوک ادامۀ داستان فیلم اول را برای ما روایت می‌کند. در داستان جدید می‌بینیم که کرۀ جنوبی از پس مشکلات زامبی‌ها بر‌نیامده است و مردم کم‌کم به‌سمت یک کشتی نجات در هنگ‌کنگ روانه می‌شوند. جونگ سئوک این سفر را با همراهی خواهر، خواهرزاده‌ و همسر خواهرش شروع کرده است. اگر در طول مسیر، مسافری راه رسیدنش به کشتی را مسدود کند، وی را بی‌رحمانه از دور رقابت رسیدن به کشتی نجات بیرون خواهد کرد. برای مثال، در بخشی از داستان خانواده‌ای را می‌بیند، که در جاده‌ای بی‌آب‌و‌علف منتظر کمک‌اند، ولی سئوک بی‌اعتنا از کنار آن‌ها عبور می‌کند. مدتی بعد خواهر و خواهرزادۀ او نیز می‌میرند. شرایط کرۀ جنوبی به‌حدی رو به وخامت می‌‌گذارد که پناهندگان این کشور در ورود به هنگ‌کنگ، در نظر مردم بسیار منفورند.

نمایی از فیلم شبه جزیره

تا به این نقطه از داستان، رقابتی باور‌نکردنی بر سر رهایی و آزادی وجود دارد و البته در کنار آن، به دلیل فرم ساخت صحنه‌ها، مخاطب متوجه فاجعه‌ای می‌شود که قرار است در انتهای فیلم رخ دهد. با وجود این‌ها، فیلم «شبه‌جزیره» بدعتی نیافریده است و داستان تازه‌ای را به گوش ما نمی‌رساند.
این فیلم نیز مشابه فیلم «قطار بوسان» بسیار نمایشی ساخته شده است.

داستان فیلم این‌گونه شکل می‌گیرد: جونگ سئوکِ پناهنده از کشوری آلوده به هنگ‌کنگ آمده و محبوب جامعه نیست. با این حال، تصمیم می‌گیرد به همسر خواهرش، چول مین و یک زوج دیگر کمک کند‌. بازیگر این نقش کیم دو یون است که پیش‌تر در فیلم «شیون» (با عنوان اصلی The Wailing) ایفای نقش کرده است. زوج مد نظر نیز که از کشورشان بیرون انداخته شده‌اند، می‌خواهند دوباره به کشورشان بازگردند. آن‌ها در این راه کامیونی می‌دزدند که میلیون‌ها دلار آمریکا را جابه‌جا می‌کند. در ادامۀ داستان، آن‌ها با گروهی از گانگسترهای هنگ‌کنگی درگیر می‌شوند، که البته آن‌ها را به‌خوبی نمی‌شناسند.

برخلاف فیلم دو‌ساعتۀ «قطار بوسان» که با سرعتی پذیرفتنی روند داستان را پیش می‌برد، فیلم «شبه‌جزیره» با تکیۀ صرف بر قسمت‌های کلیدی داستان، فیلم را جلو می‌برد.

صحنه‌های سرقت کامیون بسیار خلاقانه طراحی شده، اما به‌واقع نیازی به نمایش آن‌ها نیست! به نظر می‌رسد این صحنه‌ها نشانه‌ای از همکاری یان با دیگر نویسندۀ فیلم، ریو جونگ جه، است که در بخش‌هایی از فیلم گیر کلیشه‌های تکراری می‌افتد؛ مشکلی که به‌ندرت در فیلم قبلی دیده می‌شد. نکتۀ دیگر اینکه بخش‌های دوم و سوم داستان آن‌طور که باید و شاید مثل بخش اول داستان خوب از آب در‌نیامده است و به بیننده حس پراکندگی و دور‌شدن از موضوع اصلی را القا می‌کند.

در اینچئونِ ویران‌شده، به دلیل سکوت و خلأ شهر آرامشی عجیب حکم‌فرماست، کانتینرهای ترابری متروک شده‌اند و مخاطب با تماشای آن‌ها احساس خطر می‌کند. در این میان، نورپردازی و سایه‌های طولانی و ترسناک نیز این شهر را به شهری تسخیر‌شده تبدیل کرده است که تداعی‌گر معنای واژۀ زندگی برای مردمش نیست. با وجود تمام این‌ها، فیلم «شبه جزیره» هم درگیر همان پایانی است که در فیلم قبلی مشاهده کردیم؛ پایانی که در نهایت نوید قسمتی جدید، بزرگ‌تر و پر‌سر‌و‌صداتر را به مخاطب می‌دهد.

برخلاف فیلم دو‌ساعتۀ «قطار بوسان» که با سرعتی پذیرفتنی روند داستان را پیش می‌برد و با ظرافتی چشمگیر در استفاده از قاب‌ها و صحنه‌های فیلم ساخته شده است، فیلم «شبه‌جزیره» با تکیۀ صرف بر قسمت‌های کلیدی داستان، فیلم را جلو می‌برد.

نمایی از فیلم شبه جزیره

استفاده از تکنولوژی جلوه‌های ویژه در فیلم «شبه‌جزیره» بیشتر از فیلم قبلی است، اما به‌جز این، برخلاف فیلم قبلی، بزرگ‌ترین تفاوت و البته ضعفی که در فیلم «شبه‌جزیره» دیده می‌شود، کمبود شخصیت‌پردازی چند‌لایه و پیچیده برای شخصیت‌هاست. این موضوع باعث می‌شود احساسات و جذابیت‌های لازم به داستان تزریق نشود. جونگ سئوک شخصیتی دمدمی‌مزاج دارد و در یکی از صحنه‌های جالب فیلم، مخاطب با بُعد جدیدی از او روبه‌رو می‌شود که در برخورد با میلیون‌ها دلار پول و امکان فرار، تصمیمی جالب می‌گیرد. شخصیت مین جونگ اما به دلیل تعلق‌خاطرش به کودکان، فردی بخشنده، ایثارگر و فداکار است.

فیلم در بخش صدا‌برداری و صدا‌گذاری موفق ظاهر نشده، اما در بخش‌هایی که متکی به تکنولوژی جلوه‌های ویژه است، همان‌طور که از یک فیلم کره‌ای انتظار می‌رود، عملکردی موفق دارد. خوب است بدانید که «شبه‌جزیره» یکی از فیلم‌های منتخب جشنواره کن ۲۰۲۰ بود.


منبع:‌ Hollywood Reporter

شاید برایتان جالب باشد

نظر شما چیست؟

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.